Harsı ve Nesli Bozanlar
Veysi ERKEN Dr.
“İnsanlardan öylesi vardır ki dünya hayatı konusundaki sözleri senin hoşuna gider; o, hasımların en yamanı olduğu halde kalbinde olana Allah’ı şahit de tutar. Hâkimiyeti ele aldığında ise ülkede bozgunculuk çıkarıp harsı/ekin ve nesilleri yok etmeye çalışır. Allah bozgunculuğu sevmez. Ona, “Allah’tan kork!” dense gururu kendisini günaha sürükler. Bakara 204-205”
Ayetlerde iki kavrama dikkat çekilmektedir.
"Hars ve nesil"dir.
Hars şu şekilde tanımlanabilmektedir. “Tarla sürülür gibi insan zihninin işlenmesi ve alınan ürün” anlamında Ziyâ Gökalp tarafından “kültür” kelimesi karşılığı olarak teklif edilmiş ve bir müddet kullanılmıştır: Her bir dille aynı dîne tapacak / Olacak tek harsa mâlik bir millet (Ziyâ Gökalp). Böyle binlerce misal vardır ki Türk harsının hadd-i âzamî kuvvetini muhâfaza ettiği devirlerde ecnebî kelimelerin Türk kılığına nasıl girdiklerini gösterir (Yahyâ Kemal). Türk harsının diri diri gömüldüğü sandukayı açmak ve ölüme mahkûm edilmiş irfan hayâtımıza Yûnuslar’ın felsefesiyle yeniden can verip ayağa kaldırmak bir vatan ve îman borcudur vesselâm (Sâmiha Ayverdi). https://lugatim.com/s/HARS
Ayetlerİn tefsirine gelince: “Râzî’nin de belirttiği gibi Allah Teâlâ bir topluluğu, bazı kötü niteliklerini göstererek yerdiğinde, bundan o kişilerin zatını değil niteliklerini yerdiği anlamı çıkar. Şu halde kim bu kötü nitelikleri taşıyorsa yergiyi de hak ediyor demektir.
Böylece bu âyetler Hz. Peygamber dönemindeki belli bir veya birkaç münafık hakkında inmiş olsa bile münafıklık, riyakârlık, bozgunculuk, tahripçilik gibi kötü huy ve davranışlar konusunda bütün insanlar için bir uyarı ve caydırıcılık değeri taşımaktadır.
“Hâkimiyeti ele aldığında...” diye tercüme ettiğimiz 205. âyetteki ifade, “senin yanından ayrılıp gittiğinde...” şeklinde de anlaşılmıştır. Riyakâr veya münafık tabiatlı kişiler genellikle insanın yanında hoşa gidecek sözler söyler, sözlerinin doğruluğuna Allah’ı şahit bile koşarlar. Ayrılıp gittiklerinde veya herhangi bir yöneticilik elde ettiklerinde ise kötü ruhlu olmaları, düşmanlık duyguları taşımaları sebebiyle önceki konuşmalarının aksine, insanların geçimlerine ve nesillerine zarar vermek gibi yıkıcı ve düşmanca davranışlarda bulunurlar. “ürünleri ve nesilleri yok etme” ifadesi bir deyim olup bununla kötülerin, bencil isteklerini ve tutkularını tatmin etmek uğruna insanları her türlü ağır sıkıntılar içine sokmaları kastedilmiştir
Aynı bölümü “hâkimiyeti ele alma” mânasında yorumladığımızda söz konusu âyetler ikiyüzlü ve aldatıcı siyasetçilere karşı uyarı anlamı da taşımaktadır. Gerçekten kendilerini barışçı, insancıl, haksever gibi yaldızlı niteliklerle takdim eden bazı münafıkların, işbaşına geldiklerinde ilk iş olarak insanların “ürünlerini/harsını” yani gelir kaynaklarını kurutmaya, “nesillerini” bozmaya kalkıştıkları sıkça görülmektedir.”
https://kuran.diyanet.gov.tr/tefsir/Bakara-suresi/211/204-207-ayet-tefsiri
Hâsılı kelam.
Harsın ve neslin bozulmasında yaldızlı sözlerle insanları kandıran yöneticilerin etkisi çok büyüktür.
Hars bozulmuş, çıplaklık, ahlaksızlık, haysiyetsizlik, fuhşiyat, metreslik bu kadar artmışsa yönetimleri ellerine geçirmişlerin sorgulanması bir zorunluluktur.
Selam ve Sabırla… 09.08.2026